Wel ontstaat  een stuk unieke herinnering aan een  taal, de mensen die deze taal bedreven en  de vele bijzondere ervaringen. Ervaringen en gebeurtenissen die werden geleid door het gebruik van deze unieke taal. Zowel professioneel als in amateur sfeer zijn legio voorvallen bekend, waarin deze taal als uniek communicatie medium  een prominente rol heeft gespeeld.

Recent hebben we de watersnoodramp  van 1953 herdacht. We hebben toen weer gebruik gemaakt om verbindingen tot stand te brengen middels de morse  code. Zoals ook heeft plaats gevonden  in  die tijd. Met apparatuur uit die tijd.  Persoonlijk heb ik   het cw-noodverkeer op 500kc/s  de ondergang van de Herhald of Free Entreprise via Oostende radio/OST  gevolgd. Het  was mijn laatst in CW genomen SOS verkeer. De gelate stilte in de ether toen op 500kc/s  om het half uur het noodbericht  DDD SOS DDD eenzijdig werd uitgezonden. De lugubere stilte, die alleen een marconist  ervaart, die volgt na het sluitsignaal. . Vanuit de onmetelijke ether, net boven de ruis uit het sein “OST de  … RRR SOS”.  Het CW-bericht waarbij een zeevarend marconist  de ontvangst bevestigt van een ontvangen nood signaal. Het  “TU de OST”  in morse retour.  Voor de rest de   lugubere stilte van de ether ruis. Een stilte waarin je als professional weet, dat er mensen in nood zijn. De morse uitzendingen waarin OST vroeg om duikers, helikopters  en hulpschepen om de tientallen opgesloten mensen te redden. Die berichten volgde  ik op mijn zolderkamertje omgebouwd tot radioshack.  Beneden werd in de huiskamer  via de televisie het ongeval gevolgd. Kopje thee onder hand bereik, opmerkingen: “Goh, da’s een toestand daar in Zeebrugge”. De intense tragedie die daar zich daar voltrok, was via de radio op 500kc/s als een kille mist voelbaar. Via de televisie  was het een koele berichtgeving. Tegen halftien ontving ik het bericht van OST, dat er voldoende hulp materieel aanwezig was, men stopte met het SOS-noodverkeer en ging over op XXX-spoedberichten. Gelukkig maar, was er niet allen cw-verkeer. Met behulp van een tweede ontvanger werd op 2181 ook geluisterd. . Daar ontving ik de paniek oproepen van Oostende-Radio  en de antwoorden van schepen in de buurt. De reddingboot uit Stellendam ging full-speed naar de plaats des  onheil  om haar diensten aan te bieden. Het was maar goed, dat er naast de cw ook telefonie verbindingen waren. Die kwamen  de snelle reddingsacties ten goede.   Toen ik als radio telegrafist (markeneur, marconist, sparks, vonk, radio-officier geef er maar een naam aan) in de jaren zestig de grote vaart opging, had ik niet het flauwste benul, dat  veertig jaar later het vak niet meer zou bestaan. Ik had toen het idee dat dit soort unieke communicatie altijd zou blijven bestaan. Communicatie door middel van het op gehoor nemen van signalen die direct werden omgezet in verstaanbare taal. Het unieke van die taal was, dat vele mensen door elkaar konden praten, maar een getraind oor haalde  “zijn” signaal er keurig netjes tussenuit.  Toen we betere ontvangers kregen,- wat te denken van de Racal R17L met scherpe filters-, konden we ‘comfortabelere ‘ luisteren. Maar nodig hadden we die filters niet. Ons getrainde gehoor is het  unieke filter. Ik kan mij nog als de dag van gisteren herinneren dat er mensen op de maan stonden. Ik voer toen ergens op de pacific, tijdens een oversteek van Japan naar Zuid-Amerika  met een 250 watt  CW/A3 zender, en een BX925 als hoofdontvanger.  Toen ik vernam dat er een paar mannen op de maan rond liepen, hebben we ‘s nachts naar de maan staan te turen. Met een derde stuurman hebben ik  gedurende de  wacht staan te filosoferen over de toekomst van de communicatie en wat e.,e.a. voor gevolgen zou kunnen hebben voor de professie van zeeman. Inmiddels weet ik het antwoord. Ik zat na de wacht  in de radiohut  naar mijn kool microfoontje te kijken. Daar zit je dan met je goede gedrag. Een “koper kloppertje” op je bureau, en een bakelieten handset met een 300ohm koolweerstand om tegen te praten…!  Mensen op de maan en dan life communiceren met de aarde. Hoe was dat mogelijk. Het werd overduidelijk, dat cw-taal met rasse schreden achterhaald werd.   Nu is de CW-taal officieel over. Denken we…..! Natuurlijk laten we niet blind zijn en ideeeen opperen in de trant van  “het komt nog wel eens terug” Aan m’n laars. Dat komt nooit…, nooit meer terug  op de wijze zoals wij dat gewend zijn waren. We kunnen ons emotioneel uitlaten over dat prachtige examen, maar het was voor vele een crime. Voor zo goed als iedereen waren de voorbereidingen een complete marteling. Slapenloze nachten hadden de kandidaten. Ik ken er  een die bijna een zwaar auto-ongeluk veroorzaakte, toen hij onderweg was naar dat gevreesde examen. Zakte prompt van de emoties. Later is hij geslaagd  en werd actief ….ssb-amateur. Dus beste vrienden,  wij vinden het mooi, maar het gros van onze radioactieve medemens is dol gelukkig met deze internationale beslissing.   Bij elk afscheid wordt een herinnering geboren, weten jullie nog? Laten wij die herinnering in eren houden. Wij, die in staat zijn om te communiceren middels de morse code. Laten wij, indien daartoe behoefte bestaat, actieve en gemotiveerde mensen deze taal leren. Niets opdringen, maar de mogelijkheid bieden. Laten we daar onze gedachte eens over gaan en met ideeën komen. Met ons enthousiasme moeten wij in staat zijn om de taal levendig te houden.   September 2003

©Sparux